Hoe weet je of je hooggevoelig bent?
Een test laat vaak niet het hele beeld zien
Ben ik hooggevoelig? Hoe weet ik eigenlijk of ik hooggevoelig ben? Die vraag wordt ons regelmatig gesteld. Vaak gevolgd door een opsomming van dingen die iemand bij zichzelf opmerkt: last van drukte, moe worden van veel mensen, de sfeer in een ruimte haarfijn aanvoelen, soms al weten wat iemand gaat zeggen voordat diegene het uitspreekt, enzovoort. Vaak heeft iemand inmiddels ook al een aantal testen ingevuld. Met als conclusie: ik moet haast wel hooggevoelig zijn. Toch stellen wij in zo'n gesprek altijd eerst een paar andere vragen.
We gaan voor het gemak maar even uit van onszelf. Hoewel we niet van etiketten houden, merkten wij altijd al dat we meer dan gemiddeld gevoelig waren. We herkenden ons zeker in de omschrijvingen die worden gegeven als het gaat om hooggevoeligheid en hoog sensitieve personen (hsp). Toch besloten wij tien jaar geleden de term hoogalertheid te introduceren, omdat we steeds vaker merkten dat je eigenlijk twee verschillende vormen hebt. Of eigenlijk twee verschillende soorten ervaringen. En we herkenden ze beiden allebei.
Toen wij een relatie kregen, was het echt thuiskomen bij elkaar. Ook omdat we allebei meer dan gemiddeld gevoelig zijn. Allebei merkten we altijd alles op. De sfeer in een ruimte. Spanningen tussen mensen. En drukke winkels of andere drukke activiteiten konden ons compleet leegtrekken.
Op zich was het niet verkeerd dat daar op een gegeven moment een term voor kwam. We waren gewoon hooggevoelig of hoogsensitief! En toch merkten we dat we er daarmee niet helemaal waren. Dat er nog iets anders speelde. We waren namelijk allebei opgegroeid in situaties waarin we hadden geleerd voortdurend alert te zijn. En dat inzicht veranderde veel. Want van die alertheid werden we een stuk minder blij dan van die zachte gevoeligheid die we allebei ook bij onszelf herkenden… We ontdekten dat de bron van je gevoeligheid een belangrijke rol speelde in de uiteindelijke beleving.
En dat is ook misschien wel één van de redenen dat wij niet zo geloven in tests die met een paar vragen bepalen of je wel of niet hooggevoelig bent.
Misschien herken je jezelf in kenmerken zoals:
Maar de vraag is eigenlijk niet alleen óf je (hoog)gevoelig bent. De veel interessantere vraag is: Wat gebeurt er precies in jou? En maakt dat jou hooggevoelig of hoogalert? Of misschien wel allebei?
Hooggevoeligheid zien wij als een aangeboren gevoeligheid. Je neemt veel waar, voelt gemakkelijk aan wat er speelt en beschikt vaak over een sterk ontwikkelde intuïtie.
Hoogalertheid is iets anders. Dat ontstaat vaak wanneer je hebt geleerd voortdurend alert te zijn op wat er om je heen gebeurt. Bijvoorbeeld omdat je bent opgegroeid in een omgeving die niet altijd veilig voelde, of omdat je in de loop van je leven hebt geleerd om steeds op je hoede te zijn.
Daardoor kun je gevoelig worden voor prikkels, stemmingen en spanningen. Van buitenaf lijkt dat soms sterk op hooggevoeligheid.
Mensen die hooggevoelig zijn, voelen vaak aan wat er speelt. Mensen die hoogalert zijn, voelen dat vaak ook. Maar hebben daarnaast de neiging om voortdurend te scannen.
Zij vragen zich bijvoorbeeld af:
Hooggevoeligheid voelt meestal rustig terwijl hoogalertheid vaak gespannen voelt. En natuurlijk kunnen beide ook tegelijk aanwezig zijn. Dat komt zelfs regelmatig voor. Als je hooggevoelig bent, en je bent een beetje uit balans bijvoorbeeld. Wat sneller gebeurt als je meer dan gemiddeld gevoelig bent. In dat geval kun je in een staat komen waarin je gevoeligheid je meer in de weg gaat zitten dan dat het je dient.
Dus in plaats van je af te vragen of je hooggevoelig bent, is het misschien beter om jezelf te vragen hoe je jouw gevoeligheid ervaart. Voelt jouw gevoeligheid vooral als een kracht? Helpt ze je om mensen beter te begrijpen? Geeft ze richting aan je leven? Brengt het je rust? Dan kan er zeker sprake zijn van hooggevoeligheid.
Kost jouw hogere gevoeligheid je vooral energie? Voel je je vaak overweldigd? Heb je het gevoel dat je voortdurend aan staat? Dan zou hoogalertheid een rol kunnen spelen.
Maar maakt het eigenlijk uit? Ja en nee. Het doel is wat ons betreft niet om een etiket te vinden dat bij je past. Het doel is om jezelf beter te leren begrijpen.
Of je jezelf nu hooggevoelig noemt, hoogalert of misschien wel allebei: uiteindelijk gaat het erom dat je leert herkennen wat van nature bij jou hoort en wat je in de loop van je leven hebt aangeleerd. Leef je vooral vanuit vertrouwen, of sta je voortdurend aan?
Want zodra je dat verschil leert zien, ontstaat er ruimte. Ruimte om beter voor jezelf te zorgen. Om je intuïtie serieus te nemen. En om je gevoeligheid steeds meer als kracht te ervaren.
En misschien is dat uiteindelijk veel belangrijker dan het antwoord op de vraag of je wel of niet hooggevoelig bent.
Lees meer over onze kijk op hooggevoeligheid en hoogalertheid
Kun je wel wat ondersteuning gebruiken bij het onderzoeken van jouw mogelijke hooggevoeligheid?
Neem contact op voor een gratis kennismakingsgesprek
